Cyfryzacja szkół według Najwyższej Izby Kontroli

Data publikacji: 1 grudnia 2017 r.
Poleć znajomemu
Cyfryzacja szkół według Najwyższej Izby Kontroli

Szkoły posiadają niezbędne wyposażenie do stosowania technologii informacyjno-komunikacyjnych w nauczaniu, a także pracownie komputerowe i dostęp do internetu, choć w większości szkół o niskiej przepustowości – tak wynika z kontroli NIK. Jednak największym problemem jest niewielkie zainteresowanie przygotowanymi w ramach programu „Cyfrowa szkoła” e-podręcznikami i materiałami znajdującymi się na portalu „Scholaris”.

„Cyfrowa szkoła” bez rezultatów

W ocenie NIK program „Cyfrowa szkoła” przyniósł założone efekty w postaci przygotowania i udostępnienia szkołom elektronicznych zasobów edukacyjnych. Jednak Izba zwróciła uwagę na krótki okres funkcjonowania programu w szkołach w postaci praktycznych zajęć edukacyjnych z zastosowaniem nowoczesnych technologii - od stycznia do czerwca 2013 r. Nie pozwoliło to na uzyskanie wymiernych rezultatów (np. w postaci poprawy efektów nauczania). Dodatkowo po zakończeniu „Cyfrowej szkoły”  nie wprowadzono, zakładanego docelowo, programu wieloletniego cyfryzacji szkół.

W miarę dobrze wyposażone szkoły

Skontrolowane przez NIK szkoły posiadały niezbędne wyposażenie do stosowania w nauczaniu technologii informacyjno-komunikacyjnych:

  • przeciętnie na jeden komputer przypadało ośmiu uczniów,  
  • na jedną placówkę przypadało średnio cztery tablice interaktywne i dziewięć projektorów multimedialnych.

Wszystkie szkoły posiadały pracownie komputerowe wykorzystywane w miarę możliwości i potrzeb do nauczania nie tylko na zajęciach komputerowych i informatyki, ale także przedmiotów nieinformatycznych. W komputery do osobistego użytku wyposażonych było ok. 76% nauczycieli skontrolowanych szkół. Wszystkie placówki posiadały dostęp do internetu, w większości jednak o relatywnie niskiej przepustowości (do 30Mb/s).

W ponad połowie skontrolowanych szkół nie zapewniono skutecznego oprogramowania chroniącego szkolne komputery przed dostępem do treści w internecie mogących szkodzić prawidłowemu rozwojowi uczniów.
Wnioski z badań „Nastolatki wobec Internetu 3.0”

NIK wskazuje jednocześnie na wnioski płynące z ogólnopolskiego badania młodzieży pn. „Nastolatki wobec Internetu 3.0” przeprowadzonego w październiku 2016 r. przez państwowy instytut badawczy NASK na uczniach gimnazjów i szkół ponadgimnazjalnych. Wynika z niego, że wykorzystanie internetu w szkole jest mało aktywizujące uczniów, gdyż w czasie lekcji szkolnych nauczyciele używają go głównie do:

  • projekcji filmów (blisko 85% odpowiedzi),
  • pokazywania prezentacji (81%),
  • w mniejszym zakresie do korzystania z programów edukacyjnych (blisko 58%).
Z badania wynika również, że przygotowanie dzieci i młodzieży do korzystania z technologii informacyjno-komunikacyjnych następuje na zasadzie samoedukacji i odbywa się głównie w domu, przy wsparciu starszego rodzeństwa (blisko 24% odpowiedzi) i rodziców (22%), a tylko w niewielkim stopniu w szkole (9,7%).

Z badania wynika także, że nauczyciele mało aktywnie zachęcają uczniów do korzystania z internetu przy odrabianiu prac domowych, bowiem tylko 14 proc. badanych zdecydowanie potwierdza taki stan, natomiast aż 29 proc. zdecydowanie temu zaprzecza.

Niewykorzystane materiały z programu „Cyfrowa szkoła”

NIK podkreśla, że nauczyciele korzystając z elektronicznych materiałów dydaktycznych, sięgają głównie po te powszechnie dostępne w internecie i własne. W niewielkim stopniu wykorzystują natomiast te przygotowane w ramach programu „Cyfrowa szkoła”, zasoby dostępne na platformie edukacyjnej „E-podręczniki” i portalu „Scholaris”.

W ocenie NIK za istotną wartość projektu należy uznać sposób publikacji opracowanych podręczników i innych materiałów edukacyjnych na ogólnodostępnej platformie edukacyjnej, co pozwala na nieodpłatne i nieograniczone ich wykorzystywanie do celów edukacyjnych przez wszystkich zainteresowanych. Jednak z badania kwestionariuszowego, przeprowadzonego przez NIK w 489 szkołach i zespołach szkół wynika, że w roku szkolnym 2016/2017 elektroniczne podręczniki do kształcenia ogólnego zastosowało niecałe 6% badanych szkół, zaś podręczniki opracowane w projekcie „Epodręczniki” - tylko 1% szkół.

Także funkcjonujący od 13 lat portal „Scholaris” nie stał się głównym źródłem elektronicznych materiałów wykorzystywanych przez nauczycieli, choć to im był dedykowany. Na portalu „Scholaris” nie udostępniono jednak opracowywanego w ramach projektu narzędzia do prowadzenia  elektronicznych dzienników szkolnych. NIK uznała takie postepowanie za niegospodarne. 

Najwyższa Izba Kontroli wnioskuje do MEN o:

  • monitorowanie skuteczności i efektywności cyfryzacji szkół realizowanej w ramach programów dofinansowywanych ze środków europejskich,
  • udostępnienie do wykorzystania szkołom narzędzia do prowadzenia elektronicznego dziennika przygotowanego w projekcie „Scholaris - portal wiedzy dla nauczycieli”,
  • rozważenie możliwości przeprowadzenia ewaluacji portalu „Scholaris” w celu oceny jego skuteczności jako narzędzia wspomagającego pracę szkół i nauczycieli.

Źródło:

  • Strona internetowa Najwyższej Izby Kontroli: www.nik.gov.pl 
Opracowanie: Monika Fidler

Sprawdź inne nasze serwisy

Karta Nauczyciela od A do Z Poradnik Dyrektora Szkoły Nadzór nad działalnością szkoły Kwadrans dla dyrektora szkoły Zarządzanie przedszkolem Portal BHP Ochrona danych osobowych

Strona używa plików cookies.
Kliknij tutaj, żeby dowiedzieć się jaki jest cel używania cookies oraz jak zmienić ustawienia cookie w przeglądarce.
Korzystając ze strony użytkownik wyraża zgodę na używanie plików cookies, zgodnie z bieżącymi ustawieniami przeglądarki.
wiper-pixel