Ocenianie kształtujące i informacja zwrotna w praktyce szkolnej. Jak oceniać, by naprawdę wspierać rozwój ucznia?

Data publikacji: 8 października 2026 r.
Poleć znajomemu
Ocenianie kształtujące i informacja zwrotna w praktyce szkolnej. Jak oceniać, by naprawdę wspierać rozwój ucznia?

Reforma „Kompas Jutra” oraz kierunki polityki oświatowej MEN na rok szkolny 2026/2027 stawiają przed kadrą pedagogiczną jasne wyzwanie – szkoła ma nie tylko stawiać wymagania, ale przede wszystkim wspierać w uczeniu się. Choć stopnie w skali 1–6 nadal obowiązują, to ocenianie kształtujące i opisowa informacja zwrotna stają się kluczowymi narzędziami współczesnego warsztatu pedagogicznego.

Reforma „Kompas Jutra” a oceny bieżące. Co zmieniają nowe przepisy?

Dnia 1 września 2026 r. weszły w życie regulacje wynikające z Reformy26. Wokół nowych przepisów narosło jednak wiele pytań, zwłaszcza w kontekście oceniania w klasach najmłodszych. Warto uporządkować najważniejsze kwestie prawne:

Podstawa prawna i skala ocen

Podstawowym aktem prawnym regulującym ocenianie pozostaje ustawa o systemie oświaty oraz rozporządzenie MEN z 22 lutego 2019 r. Wdrożenie reformy nie oznacza wprowadzenia nowej, odrębnej skali oceniania cyfrowego.

Ocenianie w klasie I

Art. 44i ust. 1 pkt 1 ustawy o systemie oświaty nadal pozostawia szczegółowy sposób ustalania ocen bieżących w klasach I–III zapisom w statucie danej szkoły. Zgodnie z § 12 rozporządzenia ME z 20 sierpnia 2026 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie oceniania, głównym celem oceniania bieżącego jest monitorowanie pracy ucznia oraz przekazywanie mu informacji o osiągnięciach edukacyjnych.

Status oceniania kształtującego

Ocenianie kształtujące wciąż nie jest obowiązkowe. Nowe przepisy bardzo mocno akcentują jednak funkcję informacyjną oceny bieżącej, co sprzyja wdrażaniu tej metody w codziennej praktyce.

Większy nacisk na opisową ocenę zwrotną

Nowy system nie oznacza całkowitej rezygnacji ze stopni. Jak wyjaśniono w komentarzu do Reformy26, wiedza i umiejętności uczniów wciąż będą oceniane ocenami liczbowymi dostosowanymi do specyfiki danego przedmiotu. Większy nacisk kładzie się jednak na opisową ocenę zwrotną pokazującą mocne oraz słabsze strony ucznia.

Priorytety MEN na rok szkolny 2026/2027: Ocenianie kształtujące w centrum uwagi

Ministerstwo Edukacji Narodowej ogłosiło 8 podstawowych kierunków realizacji polityki oświatowej państwa na rok szkolny 2026/2027. Priorytety te stanowią spójne rozwinięcie założeń reformy „Kompas Jutra”.

Stosowanie oceniania kształtującego i informacji zwrotnej zostało wpisane bezpośrednio w Priorytet 8, który nakazuje wspieranie ciekawości i aktywności poznawczej uczniów poprzez promowanie kształcenia interdyscyplinarnego i pracy projektowej oraz wykorzystywanie oceniania kształtującego i informacji zwrotnej w pracy z uczniem. Wpisuje się to również w Priorytet 1, dotyczący tworzenia szkoły wymagającej, wspierającej i przyjaznej rozwojowi.

Ponadto w ramach nadzoru pedagogicznego kuratorzy oświaty w roku szkolnym 2026/2027 będą prowadzili kontrole m.in. w zakresie wykorzystywania Zintegrowanej Platformy Edukacyjnej w procesie dydaktycznym oraz prawidłowości spełniania obowiązku szkolnego poza szkołą.

Czym w praktyce jest ocenianie kształtujące?

Nowa podstawa programowa nie powinna być traktowana wyłącznie jako lista treści do bezrefleksyjnego zrealizowania. Skutecznej dydaktyce towarzyszy ocenianie kształtujące, które buduje motywację wewnętrzną i wspiera rozwój kompetencji kluczowych.

Stosowanie oceniania kształtującego to proces polegający na przekazywaniu uczniowi precyzyjnych komunikatów:

  1. Co uczeń robi dobrze (docenienie włożonej pracy i poprawności).
  2. Co wymaga poprawy (wskazanie konkretnego błędu lub braku).
  3. W jaki sposób powinien to poprawić (praktyczna wskazówka działania).
  4. Jak powinien dalej się uczyć (wyznaczenie kolejnego kroku w rozwoju).

Eksperci zalecają odchodzenie od wyłącznego skupiania się na ocenach cyfrowych na rzecz samooceny, oceny koleżeńskiej, tworzenia portfolio oraz oceniania opisowego.

Wdrażanie tej metody wymaga jednak dobrej znajomości jej fundamentów, przygotowania uczniów i rodziców oraz odpowiednich zapisów w statucie szkoły.

Jak wdrożyć ocenianie kształtujące bez rewolucji w szkole? Zaproszenie na szkolenie online

Wdrożenie nowej kultury oceniania bywa wyzwaniem organizacyjnym i czasowym. Wymaga od nauczyciela nie tylko wiedzy teoretycznej, ale przede wszystkim praktycznych narzędzi, które usprawnią codzienne prowadzenie lekcji.

Odpowiedzią na te potrzeby jest praktyczne szkolenie online z zaświadczeniem: „Ocenianie kształtujące i przekazywanie informacji zwrotnej w praktyce szkolnej. Jak oceniać ucznia, przy jednoczesnym wspieraniu procesu uczenia zgodnie z Priorytetami MEN – 2026/27”, organizowane przez Niepubliczną Placówkę Doskonalenia Nauczycieli Educado (posiadającą akredytację Mazowieckiego Kuratora Oświaty oraz certyfikat jakości ISO 9001).
Szczegóły wydarzenia:
  • Temat: Ocenianie kształtujące i przekazywanie informacji zwrotnej w praktyce szkolnej
  • Data i czas: 23.11.2026 r. (poniedziałek), godz. 16:00 – 20:00
  • Forma: Online na żywo z możliwością zadawania pytań
  • Prowadzący: Mateusz Marciniak – wieloletni dyrektor placówek oświatowych, nauczyciel historii, certyfikowany trener i coach
  • Program obejmuje m.in.: formułowanie celów i kryteriów sukcesu, budowanie użytecznej informacji zwrotnej w oparciu o 4-elementowy model, techniki refleksji i samooceny, ograniczanie oceniania stopniami oraz stopniowe wprowadzanie zmian bez konieczności przebudowywania całego systemu z dnia na dzień. Zapoznaj się z programem szkolenia »
Każdy uczestnik szkolenia otrzyma zaświadczenie, prezentację oraz pakiet materiałów pomocniczych „Narzędziownik” (w tym formatkę konspektu lekcji, checklistę nauczyciela oraz przykłady informacji zwrotnych).
Twórz szkolenie razem z ekspertem! Organizatorzy zapraszają nauczycieli do przesyłania własnych scenariuszy zajęć na adres [email protected]. Wybrane z nich zostaną przeanalizowane i przeprojektowane bezpośrednio podczas spotkania online.
Zapisz się na szkolenie »
  • Ustawa z 7 września 1991 r. o systemie oświaty (tekst jedn.: Dz.U. z 2025 r. poz. 881 ze zm.).
  • Ustawa z 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe (Dz.U. z 2026 r. poz. 820 ze zm.).
  • Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z 22 lutego 2019 r. w sprawie oceniania, klasyfikowania i promowania uczniów i słuchaczy w szkołach publicznych (Dz.U. z 2023 r. poz. 2572 ze zm.).
  • Rozporządzenie Ministra Edukacji z 20 sierpnia 2026 r.  zmieniającego rozporządzenie w sprawie oceniania, klasyfikowania i promowania uczniów i słuchaczy w szkołach publicznych (Dz.U. z 2026 r. poz. 1122).

Nagrody i wyróżnienia

Sprawdź inne serwisy

Epedagogika Poradnik Dyrektora Szkoły Strefa logopedy Educado Zarządzanie przedszkolem kadry i finanse resql