MEN o zasadach dotyczących organizacji etyki w szkołach

Data publikacji: 25 czerwca 2012 r.
Poleć znajomemu

Ministerstwo Edukacji Narodowej na swojej stronie internetowej zamieściło informację nt. zasad organizacji zajęć z etyki w szkołach, informacji o ocenie z etyki w świadectwie szkolnym oraz kwalifikacji nauczycieli etyki.

Po zgłoszeniu udziału w zajęciach z etyki - udział w nich jest obowiązkowy!

Nauka etyki jest organizowana w szkołach publicznych na życzenie rodziców, według zasad określonych przepisami rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z 14 kwietnia 1992 r. w sprawie warunków i sposobu organizowania nauki religii w publicznych przedszkolach i szkołach.  O udziale ucznia w zajęciach z etyki, podobnie jak w zajęciach z religii, decydują, poprzez złożenie oświadczenia, rodzice ucznia bądź sam uczeń po osiągnięciu pełnoletności. Po złożeniu oświadczenia udział ucznia w tych zajęciach staje się obowiązkowy.

Jeżeli uczeń nie korzysta w szkole z nauki religii lub etyki, szkoła ma obowiązek zapewnić temu uczniowi w czasie trwania lekcji religii lub etyki opiekę lub zajęcia wychowawcze (§ 3 ust. 3 ww. rozporządzenia).
Ocena z etyki na świadectwie szkolnym

Ocena z etyki jest umieszczana na świadectwie szkolnym bezpośrednio po ocenie z zachowania. Nie należy wprowadzać jakichkolwiek dodatkowych informacji ujawniających, czy ocena dotyczy etyki  czy religii. Z tego względu w przypadku świadectw dla I etapu nauczania nie stosuje się oceny opisowej z „religii/etyki". Niezgodne z przepisami jest również w zamieszczonym  na świadectwie określeniu „religia/etyka" skreślenie jednego z przedmiotów.

Jeśli uczeń nie uczęszczał ani na zajęcia z religii, ani z etyki,  na świadectwie należy zaznaczyć „religia/etyka -------------------" (bez jakichkolwiek dodatkowych adnotacji).
Zajęcia z etyki w grupie oddziałowej, międzyoddziałowej lub międzyszkolnej

Zgodnie z przywołanymi przepisami szkoła ma obowiązek zorganizowania lekcji etyki dla grupy nie mniejszej niż 7 uczniów danej klasy lub oddziału. Dla mniejszej liczby uczniów w klasie lub oddziale lekcje etyki powinny być zorganizowane w grupie międzyoddziałowej lub międzyklasowej. Jeżeli w szkole zgłosi się mniej niż 7 uczniów, organ prowadzący szkołę organizuje naukę etyki w grupie międzyszkolnej. Liczba uczniów w tej grupie nie powinna być mniejsza niż 3.  Do grupy międzyszkolnej mogą uczęszczać uczniowie szkół prowadzonych przez różne organy prowadzące, które ustalają, w drodze porozumienia, zasady jej prowadzenia. Oznacza to, że mogą być tworzone np. grupy międzyszkolne dla uczniów szkół z sąsiadujących gmin, co pozwala na organizowanie zajęć w sytuacji, gdy w szkołach prowadzonych przez ten sam organ zgłosi się mniej niż 3 uczniów, ale w grupie międzyszkolnej obejmującej uczniów ze szkół prowadzonych przez różne organy prowadzące liczba uczniów będzie wynosiła 3 lub więcej.

Podstawa programowa - albo stara albo nowa

Cele, treści nauczania, zalecane warunki i sposób realizacji zajęć z etyki na wszystkich etapach edukacyjnych zostały określone w  podstawie programowej. W roku szkolnym 2011/2012  w klasach I-III szkoły podstawowej i w klasach I-III gimnazjum obowiązuje podstawa programowa wprowadzona przepisami rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z 23 grudnia 2008 r. w sprawie podstawy programowej wychowania przedszkolnego oraz kształcenia ogólnego w poszczególnych typach szkół.  Należy jednak zwrócić uwagę, że zgodnie z przepisami § 4 ust. 3, § 6 ust. 3 oraz § 7 ust. 3 tego rozporządzenia,  dyrektorzy - po uzyskaniu pozytywnej opinii rady pedagogicznej - mogli postanowić o stosowaniu dla przedmiotu etyka nowej podstawy programowej już od 2009/2010 we wszystkich klasach danego etapu edukacyjnego.

Lekcje etyki także w grupach różnowiekowych

W celu ułatwienia organizacji nauczania etyki - w rozporządzeniu zostały przedstawione zalecenia, aby w przypadku niewielkiej liczby uczniów wybierających etykę stosować rozwiązania organizacyjne umożliwiające prowadzenie zajęć w grupach różnowiekowych, łączących uczniów z całego etapu edukacyjnego. W takim przypadku treści nauczania etyki powinny być podzielone na moduły nadające się do realizowania w dowolnej kolejności. Pozwoli to skonstruować ofertę nauczania etyki w każdej szkole, nawet wtedy, gdy liczba uczniów wybierających etykę jest niewielka. W przypadku większej liczby uczniów wybierających etykę zaleca się, aby szkoła realizowała zajęcia z etyki w grupach łączących uczniów z jednego  rocznika.

Program zajęć wpisywany do szkolnego zestawu programu nauczania

Przepisy rozporządzenia w sprawie podstawy programowej stanowią bazę do opracowania przez nauczycieli programów nauczania etyki. Wymagania formalne, jakie powinien spełniać program nauczania, wynikają z przepisów rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 8 czerwca 2009 r.  w sprawie dopuszczania do użytku w szkole programów wychowania przedszkolnego i programów nauczania oraz dopuszczania do użytku szkolnego podręczników. Zgodnie z art. 22a  ust.2 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty nauczyciel przedstawia dyrektorowi szkoły program nauczania etyki. Dyrektor, po zasięgnięciu opinii rady pedagogicznej dopuszcza do użytku w szkole zaproponowany przez nauczyciela program i wpisuje do szkolnego zestawu programów nauczania

W 2010 r.  Ministerstwo Edukacji Narodowej zainicjowało działania wspomagające nauczycieli etyki. W celu ułatwienia im  prowadzenia zajęć, Ośrodek Rozwoju Edukacji, na zlecenie Ministerstwa,  ogłosił  w sierpniu 2010 r. konkurs na opracowanie programu nauczania etyki dla II, III i IV etapu edukacyjnego. Informacja o konkursie została umieszczona na stronie internetowej Ośrodka (www.ore.edu.pl). Nagrodzony w konkursie program nauczania etyki na II, III i IV etapie edukacyjnym jest dostępny na stronie internetowej Ośrodka Rozwoju Edukacji, w zakładce „Wdrożenie podstawy programowej".
Kwalifikacje nauczycieli etyki

Stanowisko nauczyciela etyki w szkołach podstawowych, gimnazjach oraz szkołach ponadgimnazjalnych może zajmować osoba, która uzyskała poziom wykształcenia wymagany dla danego typu szkoły, tj. legitymuje się dyplomem ukończenia:

  1. studiów wyższych na kierunku (specjalności) zgodnym z nauczanym przedmiotem oraz posiada przygotowanie pedagogiczne lub
  2. studiów wyższych na kierunku, którego zakres określony w standardzie kształcenia dla tego kierunku studiów w grupie treści podstawowych i kierunkowych obejmuje treści nauczanego przedmiotu, oraz posiada przygotowanie pedagogiczne lub
  3. studiów wyższych na kierunku (specjalności) innym niż wymieniony w pkt 1 i 2, a ponadto ukończyła studia podyplomowe w zakresie nauczanego przedmiotu oraz posiada przygotowanie pedagogiczne.
Zatem w szkołach podstawowych, gimnazjach i szkołach ponadgimnazjalnych zajęcia z etyki może prowadzić nauczyciel, który ukończył studia na kierunku filozofia lub na kierunku, którego zakres określony w standardzie kształcenia dla tego kierunku studiów w grupie treści podstawowych i  kierunkowych obejmuje treści nauczanego przedmiotu „etyka" albo który ukończył studia na dowolnym kierunku i studia podyplomowe z zakresu etyki.

Biorąc pod uwagę powyższe wymagania kwalifikacyjne jak również zakres treści przedmiotu „etyka" określony w podstawie programowej dla I, II i III etapu edukacyjnego oraz z uwagi na fakt, że przedmiot ten ma przede wszystkim charakter zajęć wychowawczych, należy także przyjąć, że w:

  • klasach I-III szkoły podstawowej zajęcia z etyki może prowadzić również nauczyciel edukacji wczesnoszkolnej,
  • klasach IV-VI szkoły podstawowej i w gimnazjum zajęcia z etyki mogą prowadzić również nauczyciele przedmiotów humanistycznych, którzy  w ramach studiów  (lub studiów podyplomowych) uzyskali przygotowanie  z zakresu filozofii lub etyki.
Źródło informacji:

Sprawdź inne nasze serwisy

Karta Nauczyciela od A do Z Poradnik Dyrektora Szkoły Nadzór nad działalnością szkoły Kwadrans dla dyrektora szkoły Zarządzanie przedszkolem Portal BHP Ochrona danych osobowych

Strona używa plików cookies.
Kliknij tutaj, żeby dowiedzieć się jaki jest cel używania cookies oraz jak zmienić ustawienia cookie w przeglądarce.
Korzystając ze strony użytkownik wyraża zgodę na używanie plików cookies, zgodnie z bieżącymi ustawieniami przeglądarki.
wiper-pixel