10 kluczowych zmian w orzeczeniach poradni psychologiczno-pedagogicznych

Data publikacji: 6 sierpnia 2025 r.
Poleć znajomemu
10 kluczowych zmian w orzeczeniach poradni psychologiczno-pedagogicznych

Szykują się zmiany w orzeczeniach poradni psychologiczno-pedagogicznych. Są one szeroko zakrojone i obejmują zarówno procedury, jak i skład zespołów orzekających czy nowe wymagania dokumentacyjne. Dla dyrektorów poradni oznacza to konieczność dostosowania organizacji pracy do nowych przepisów. Poniżej przedstawiamy 10 zmian w wydawaniu orzeczeń i opinii przez poradnie.

Opracowanie: Michał Kowalski

Duże zmiany w orzeczeniach poradni psychologiczno-pedagogicznych i nie tylko

Zmian w zakresie wydawania orzeczeń i opinii przez poradnie psychologiczno-pedagogiczne jest bardzo wiele, dlatego zebraliśmy je w przejrzystym zestawieniu:

Zmiana

Objaśnienie

Zniesienie ograniczeń terytorialnych dla niektórych niepełnosprawności

Orzeczenia dla dzieci z autyzmem (w tym z zespołem Aspergera), słabowidzących, niewidomych, słabosłyszących, niesłyszących będą wydawane przez wszystkie publiczne poradnie według rejonizacji, a nie tylko przez wyznaczone poradnie (jak dotychczas).

Uporządkowanie właściwości poradni

Wskazano wprost, że orzeczenia i opinie wydaje poradnia właściwa ze względu na siedzibę przedszkola lub szkoły, której dyrektor wydał zezwolenie na edukację domową.

Zmiany w składzie zespołów orzekających

Udział lekarza w składzie zespołu będzie fakultatywny (decyzję podejmie przewodniczący zespołu). Możliwe będzie także włączenie do składu zespołu takich specjalistów jak tyflopedagog, logopeda, psychoterapeuta uzależnień, specjalista posługujący się językiem ojczystym dziecka, a nawet przedstawiciela zespołu terapeutycznego.

Zmiany w zakresie dokumentacji

Do wniosku o wydanie orzeczenia lub opinii rodzice będą dołączać dokumentację medyczną, wyniki badań, informacje od zespołu terapeutycznego w leczeniu psychiatrycznym, szczegółowe zaświadczenia lekarskie. Wymagana będzie także opinia o funkcjonowaniu dziecka w placówce (trudności, mocne strony, udzielona pomoc, efekty działań itp.). Ponadto w przypadku braku podpisu drugiego rodzica, konieczne będzie oświadczenie wyjaśniające ten brak.

Ocena funkcjonowania dziecka

W przypadkach, w których wydawana jest opinia o potrzebie wczesnego wspomagania rozwoju dziecka, orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego, orzeczenie o potrzebie zajęć rewalidacyjno-wychowawczych, orzeczenie o potrzebie indywidualnego obowiązkowego rocznego przygotowania przedszkolnego lub orzeczenie o potrzebie indywidualnego nauczania, wymagane będzie przeprowadzenie oceny funkcjonowania dziecka. Określone zostaną również źródła tej oceny.

Uwzględnienie specyficznych potrzeb dzieci i uczniów w diagnostyce

W działaniach diagnostycznych dotyczących dzieci z mniejszości narodowych, niemówiących po polsku, a także z dysfunkcjami słuchu i wzroku konieczne będzie uwzględnienie ich potrzeb, np. poprzez narzędzia niewerbalne, udział asystenta, uwzględnienie warunków akustycznych i dostępności przestrzeni.

Wzmocnienie kompetencji i transparentności decyzji zespołu orzekającego

Zespół orzekający będzie:

  • podejmował decyzję większością głosów na podstawie dokumentacji, opinii szkoły i oceny funkcjonowania dziecka,

  • sporządzał szczegółowy protokół (z rozstrzygnięciem, uzasadnieniami, stanowiskami, obecnością uczestników z głosem doradczym).

Nowe wzory dokumentów

W projekcie znalazło się 15 nowych uproszczonych i ujednoliconych wzorów orzeczeń i opinii.

Orzeczenia i opinie o braku potrzeby

Zespół będzie mógł wydać orzeczenie o braku potrzeby np. kształcenia specjalnego i o braku potrzeby zajęć rewalidacyjno-wychowawczych w sytuacji zmiany okoliczności, które stanowiły podstawę wydania poprzedniego orzeczenia, a także w przypadku potrzeby zmiany zaleceń zawartych w tym orzeczeniu lub okresu jego obowiązywania. Orzeczenia te będą unicestwiały skutki poprzednich rozstrzygnięć. Analogiczne rozwiązanie będzie dotyczyło opinii o braku potrzeby wczesnego wspomagania rozwoju dziecka.

Nowy termin w procedurze odwoławczej

Kurator oświaty będzie rozpatrywał odwołanie od orzeczenia i opinii w dłuższym terminie 21 dni. Ponadto kurator będzie informował rodziców o terminie rozpatrzenia odwołania.

Rozwiązania przejściowe – 4 zasady

Nowe rozporządzenie przewiduje płynne przejście do zmienionych przepisów, z zachowaniem ciągłości toczących się postępowań i ważności dotychczasowych orzeczeń i opinii.

  1. Wnioski złożone przed wejściem w życie rozporządzenia pozostaną ważne i będą rozpatrywane według dotychczasowych przepisów. Wnioskodawcy będą mieli 14 dni na uzupełnienie dokumentacji o nowe wymagane dane.

  2. Dotychczasowe orzeczenia i opinie pozostają w mocy. Odwołania od nich będą rozpatrywane na starych zasadach.

  3. Poradnie, które wcześniej nie orzekały w sprawach dzieci z autyzmem, wadą wzroku lub słuchu, do 1 września 2026 r. będą musiały dostosować warunki swojego funkcjonowania do nowych przepisów.

  4. Poradnie już wskazane przez kuratora jako właściwe dla wydawania orzeczeń i opinii dla dzieci i uczniów niesłyszących, słabosłyszących, niewidomych, słabowidzących i z autyzmem, w tym z zespołem Aspergera mogą działać według starych zasad do 31 sierpnia 2026 r.

Przepisy dotyczące opinii o funkcjonowaniu dziecka i oceny w modelu biopsychospołecznym, wejdą w życie 1 kwietnia 2026 r. Pozostałe przepisy rozporządzenia – po 14 dniach od ogłoszenia rozporządzenia.

Źródło:

projekt rozporządzenia Ministra Edukacji w sprawie orzeczeń i opinii wydawanych przez zespoły orzekające działające w publicznych poradniach psychologiczno-pedagogicznych (z 1 sierpnia 2026 r.)

Nagrody i wyróżnienia

Sprawdź inne serwisy

Epedagogika Poradnik Dyrektora Szkoły Strefa logopedy Educado Zarządzanie przedszkolem kadry i finanse resql