Kadry i finanse w oświacie

Rozpoczęcie nowego roku szkolnego oznacza nie tylko organizację pracy szkoły, lecz także liczne obowiązki kadrowe, płacowe, dokumentacyjne i finansowe. Dlatego wrześniowe wydanie magazynu „Kadry i finanse w oświacie” przygotowaliśmy przede wszystkim z myślą o praktycznym wsparciu Państwa w tym intensywnym okresie. Tematem numeru jest „13 rodzajów dokumentów, które należy zgromadzić przed zatrudnieniem pracownika szkoły”. W naszym kompendium porządkujemy dokumentację niezbędną przed nawiązaniem stosunku pracy i wskazujemy, o czym trzeba pamiętać, aby procedura zatrudnienia przebiegła prawidłowo. Dużo miejsca poświęcamy również odpowiedzialności nauczycieli. Skarga na nauczyciela trafiająca na biurko dyrektora nie zawsze oznacza konieczność skierowania sprawy do rzecznika dyscyplinarnego. Wyjaśniamy, jak ocenić charakter zarzutów, kiedy wystarczą działania podejmowane na poziomie szkoły, a kiedy dyrektor powinien podjąć dalsze kroki. Nie zabrakło też tematów finansowych. W artykule dotyczącym zasad wydatkowania i dokumentowania środków z dotacji oświatowej przedstawiamy aż 10 przykładów z praktyki. Pokazujemy w konkretnych sytuacjach, które wydatki mogą być finansowane z dotacji i jak prawidłowo je dokumentować. Szczególnej uwagi wymaga również edukacja zdrowotna. Wyjaśniamy, kto może prowadzić te zajęcia od 1 września 2026 r. i jakie kwalifikacje powinni posiadać nauczyciele.

Już za chwilę ruszy machina przygotowań do nowego roku szkolnego 2026/2027. To właśnie od sierpnia ruszają przygotowywania organizacyjne, rozliczenia, zmiany kadrowe, dokumentacja pracownicza i plany finansowe na kolejne miesiące. Pojawiają się też pytania, na które trzeba znaleźć szybką, zgodną z przepisami i możliwą do zastosowania w praktyce odpowiedź. Dlatego sierpniową aktualizację przygotowaliśmy w formule specjalnego numeru wakacyjnego. Zebraliśmy w nim 38 pytań i dokumentów kadrowych, płacowych i finansowych z życia szkoły – dotyczących sytuacji, z którymi dyrektorzy, pracownicy kadr, księgowości i administracji spotykają się w codziennej pracy. W numerze znajdą Państwo konkretne wyjaśnienia, praktyczne wskazówki oraz przykłady postępowania.

Serdecznie zapraszam do lektury wydania lipcowego. Wakacje to urlopy, a jak urlopy i wypoczynek, to oczywiście świadczenia urlopowe i właśnie o tym piszemy w głównym temacie wydania. Komu się należy, kiedy, w jakiej wysokości i od czego jest uzależnione - omawiamy szczegóły! Ponadto w magazynie znajdą Państwo artykuł na temat powoływania wicedyrektora lub innych stanowisk kierowniczych oraz terminarz lipcowych zadań i obowiązków.

Czas na podsumowanie roku szkolnego 2025/2026 - prześledzenie obowiązków, zadań, terminów, przepisów oświatowych, ustalenie działań w czasie wakacji. Aby to Państwu ułatwić i by nasz poradnik nie był tylko kolejnym prenumerowanym magazynem, który leży w kącie, przygotowaliśmy gotowe checklisty - wystarczy zweryfikować, czy wszystkie czynności zostały wykonane! Łatwo, szybko, wygodnie i zgodnie z prawem! Tematem numeru są zasady wypełniania nauczycielskich świadectw pracy. Tu z kolei pochylamy się i tłumaczymy najczęściej popełniane błędy - by uniknąć ich w swojej szkole.

Połowa maja za nami, a więc wielkimi krokami zbliżamy się do końca kolejnego roku szkolnego. W temacie numeru kontynuujemy cykl artykułów dotyczących ruchu kadrowego 2026 – tym razem ekspert doradza, jak poradzić sobie z niedoborami kadrowymi – przedstawiamy praktyczne wskazówki dla dyrektora. Już w czerwcu będziemy pisać z kolei o konsekwencjach ruchu kadrowego, czyli wypełnianiu świadectw, wypłacie należnego ekwiwalentu czy odprawie dla pracownika. Polecam też temat „Godziny do dyspozycji dyrektora od września 2026 w praktyce szkolnej” – zbieramy aktualne przepisy i zadania. Serdecznie zapraszam do lektury.

Obserwacje zajęć to podstawowe narzędzie w trakcie przygotowania do zawodu. W temacie wydania majowego zamieszczamy kompendium wiedzy na temat tego obowiązku - jak przeprowadzić obserwację zgodnie z przepisami prawa, jak ją dokumentować, kto wchodzi w skład komisji. Polecamy też dwa teksty z działu “Kadry w szkole i przedszkolu”: Udzielanie dni opieki nad dzieckiem – fakty i mity oraz Wypowiedzenie umowy o pracę w praktyce szkolnej – wzory i kalkulator. To praktyczne, narzędziowe materiały, które pomogą uporządkować wiedzę.

Kwiecień zbliża się wielkimi krokami, więc temat wydania najbliższej aktualizacji dotyczy arkusza organizacyjnego szkoły na rok 2026/2027. Planowane wypowiedzenie stosunku pracy, ograniczenie zatrudnienia czy też zatrudnienie nowego nauczyciela nie pozostają bez znaczenia dla treści arkusza sporządzanego na kolejny rok szkolny. W artykule wyjaśniamy, jak uwzględnić poszczególne czynności w ramach ruchu kadrowego w arkuszu organizacyjnym na rok szkolny 2026/2027. W wydaniu rozwiewamy też wątpliwości dotyczące okienek w pracy nauczyciela oraz przedstawiamy fakty i mity związane z wypłatą stypendium za wyniki w nauce i osiągnięcia sportowe.

Ferie zimowe 2026 to dla nauczycieli okres korzystania z urlopu wypoczynkowego, za który szkoła musi naliczyć odpowiednie wynagrodzenie. Do tego luty to miesiąc, w którym dość często nauczyciele odchodzą z pracy na emeryturę, a to z kolei może oznaczać konieczność wypłacenia im ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy. W lutym pojawiają się więc istotne pytania o prawidłowe obliczenie wynagrodzenia urlopowego oraz ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy. Odpowiadamy na nie i rozwiewamy wątpliwości w temacie wydania, na str. 21. W tym numerze polecam też aktualności oświatowe i listy do redakcji. Zebraliśmy bieżące problemy kadrowe i płacowe oraz omawiamy zmiany prawne.

Rok 2026 przynosi kolejne zmiany w prawie oświatowym. Jakie nowe zadania, obowiązki spoczywają na szkołach i przedszkolach opisujemy w tym wydaniu, w aktualnościach oświatowych. Autor omawia nowe przepisy oraz wyjaśnia krok po kroku zasady postępowania. Tematem numeru jest z kolei procedura oceny pracy nauczyciela. Od 28 listopada 2025 roku obowiązują nowe kryteria i zasady oceniania. To ważne zmiany, których niezastosowanie może skutkować odwołaniem się nauczyciela i decyzją o ponownym ustaleniu oceny.

Oddajemy w Państwa ręce kolejne wydanie naszego magazynu oświatowego – numer w całości poświęcony zagadnieniom, które w codziennej pracy dyrektorów, nauczycieli i pracowników administracji budzą najwięcej pytań, wątpliwości i… emocji. Tematem numeru uczyniliśmy ustalanie stażu pracy wyliczanego do dodatku stażowego, nagrody jubileuszowej oraz odprawy emerytalnej nauczyciela w 2026 r. To obszar, w którym jeden błąd może mieć realne konsekwencje finansowe, dlatego krok po kroku wyjaśniamy, jakie okresy wliczać, jak dokumentować staż i na co zwrócić uwagę przy zmieniających się przepisach oraz interpretacjach. Mamy nadzieję, że to wydanie będzie dla Państwa realnym wsparciem w codziennej pracy – pomocą „pod ręką”, do której warto wracać nie tylko przy rozliczeniach, ale i przy podejmowaniu decyzji kadrowych.

Dopiero zaczynaliśmy rok szkolny, a mamy już grudzień, zaraz nowy rok i podsumowanie pierwszego półrocza pracy. Pochylając się nad obowiązkiem weryfikacji i aktualizacji szkolnej dokumentacji, w tym wydaniu bierzemy na warsztat jeden z najważniejszych – regulamin pracy. Prezentujemy praktyczny przewodnik, który pozwoli sprawdzić, czy dokument obowiązujący w Twojej placówce wymaga aktualizacji. Tematem wydania jest bardzo aktualny i żywy temat dotyczący wątpliwości związanych z wycieczkami szkolnymi w kontekście czasu pracy nauczycieli. „Morze możliwości, czyli o tym, skąd można pozyskać dodatkowe zasoby dla szkoły i dlaczego warto” to z kolei temat opracowany przez autorkę znanego i pierwszego w Polsce bloga o grantach i dotacjach dla edukacji – panią Katarzynę Przybysz. Mam nadzieję, że grudniowe tematy okażą się pomocne w codziennej pracy i rozwieją liczne wątpliwości.

Zapraszam serdecznie do lektury listopadowo-grudniowego wydania. Od 1 września 2025 r. obowiązują istotne zmiany dotyczące zasad przydzielania i rozliczania godzin ponadwymiarowych oraz doraźnych zastępstw. W temacie numeru omawiamy szczegółowo przepisy i praktyczne przykłady, związane z nowymi przepisami. Kolejny temat to „Ocena pracy dyrektora szkoły krok po kroku  – procedura i dokumentacja”.  W artykule omawiamy kluczowe etapy procedury, w tym obowiązkowe kryteria oceny, rolę organów w tym procesie, a także zasady zawiadamiania dyrektora o projekcie oceny. A na koniec polecam tekst „Dodatki stażowe – nowe rozwiązania dla szkół i placówek oświatowych”. Co się zmieni, jak dokumentować poszczególne okresy, który okres wlicza się do stażu pracy – odpowiedzi w bieżącym wydaniu!

Do 31 października dyrektorzy składają do organu prowadzącego  wnioski o dofinansowanie doskonalenia zawodowego nauczycieli  w następnym roku kalendarzowym. Zatem to ostatni moment, by się  przyjrzeć i dopełnić wszystkich formalności związanych z doskonaleniem nauczycieli w placówce oświatowej. Niezbędne przepisy,  praktyczne porady oraz dokumenty związane z tym zagadnieniem przedstawiamy w temacie numeru. W placówkach oświatowych rola pomocy nauczyciela oraz asystenta międzykulturowego staje się coraz bardziej istotna. Obie te funkcje mają na celu wspieranie uczniów, jednak różnią się zakresem obowiązków, kompetencjami i rolą w codziennej pracy szkoły. W tym numerze szczegółowo omawiamy ten temat. Zapraszam do zapoznania się z tymi, oraz innymi, równie ciekawymi, tematami wydania.

W życie weszły zmiany dotyczące kwalifikacji wymaganych od niektórych specjalistów. W wydaniu październikowym prezentujemy zmiany i nowe wymagania na poszczególne stanowiska. W temacie numeru m.in. zasada pięcioletniego cyklu kształcenia a utrata kwalifikacji, kwalifikacje wymagane od psychologa, logopedy, terapeuty. W numerze również pytania i wątpliwości dotyczące awansu zawodowego na nauczyciela mianowanego i dyplomowanego w roku szkolnym 2025/2026. Od 1 września 2025 r. obowiązują nowe, jednolite zasady dotyczące obliczania i wypłacania wynagrodzenia za godziny ponadwymiarowe  oraz doraźne zastępstwa. W tym wydaniu krok po kroku wyjaśniamy, jak obliczyć wynagrodzenie za godziny ponadwymiarowe, doraźne zastępstwa oraz zajęcia finansowane ze środków UE.

Od nowego roku szkolnego 2025/2026 szykują się duże zmiany. Zasady wynagradzania nauczycieli oraz pracowników niepedagogicznych uregulowane są w różnych aktach prawnych. Najnowsza nowelizacja Karty Nauczyciela ma je ujednolicić w zakresie wypłacania odprawy emerytalnej oraz nagrody jubileuszowe. Kolejny ważny temat dotyczy dokumentacji płacowej. Porządki w dokumentacji płacowej przed 1 września to zadanie, które powinno znaleźć się wśród priorytetów każdego dyrektora szkoły lub przedszkola. Co dokładnie zweryfikować, jak przechowywać — przeczytasz w numerze wrześniowym.