Neutralność płciowa w ogłoszeniach o pracę – czy za jej brak grozi kara grzywny ze strony PIP

Data publikacji: 14 stycznia 2026 r.
Poleć znajomemu
Neutralność płciowa w ogłoszeniach o pracę – czy za jej brak grozi kara grzywny ze strony PIP

Neutralność płciowa w ogłoszeniach o pracę nie jest dziś obszarem objętym sankcjami ze strony Państwowej Inspekcji Pracy. Nie oznacza to jednak, że dyrektor szkoły w oświacie może ignorować nowe przepisy. Niezapewnienie neutralności płciowej w treści ogłoszenia lub w procesie rekrutacji może skutkować nawet roszczeniem odszkodowawczym ze strony kandydata.

Brak neutralności płciowej w ogłoszeniu o pracę – szkole grozi odszkodowanie

Kandydatka lub kandydat aplikujący na wolne stanowisko, którzy uznają, że treść ogłoszenia o pracę narusza zasadę równego traktowania lub że w trakcie rekrutacji doszło do dyskryminacji ze względu na płeć, mogą wystąpić do sądu pracy z pozwem o odszkodowanie. Sąd pracy może przyznać takie odszkodowanie w wysokości nie niższej niż minimalne wynagrodzenie za pracę, które w 2026 r. wynosi 4806 zł.

Odpowiedzialność pracodawcy za brak neutralności płciowej w ogłoszeniu o pracę jest oceniana przez sąd pracy, a nie przez Państwową Inspekcję Pracy w drodze postępowania mandatowego.

Neutralność płciowa a Kodeks pracy

Zgodnie z art. 183ca § 3 Kodeksu pracy, obowiązującym od 24 grudnia 2025 r., pracodawca ma obowiązek zadbać o to, aby ogłoszenia o naborze oraz nazwy stanowisk były neutralne pod względem płci, a proces rekrutacyjny przebiegał w sposób niedyskryminujący. W praktyce neutralność płciowa w ogłoszeniach o pracę oznacza stosowanie takich nazw stanowisk i sformułowań, które nie sugerują preferencji pracodawcy co do płci osoby zatrudnianej.

Jak wskazuje Główny Inspektor Pracy, również sam proces rekrutacji – w tym pytania zadawane kandydatom, kryteria oceny czy komunikacja – nie może zawierać elementów, które mogłyby zostać uznane za dyskryminujące ze względu na płeć.

Brak kary grzywny wymierzanej przez PIP, ale ryzyko odszkodowania

Obowiązujące przepisy nie przewidują kary grzywny za naruszenie zasady neutralności płciowej w ogłoszeniach o pracę. Kandydat do pracy może jednak, na podstawie przepisów o równym traktowaniu w zatrudnieniu, dochodzić odszkodowania od pracodawcy, jeżeli w wyniku dyskryminujących działań poniósł szkodę.

Jak wskazał Sąd Najwyższy w postanowieniu z 24 lipca 2023 r. (III PSK 106/22), roszczenie odszkodowawcze obejmuje zarówno szkody majątkowe, jak i niemajątkowe i przysługuje w wysokości nie niższej niż minimalne wynagrodzenie za pracę – niezależnie od rozmiaru wyrządzonej szkody.

Neutralność płciowa - rola Państwowej Inspekcji Pracy

Przepisy dotyczące neutralności płciowej w ogłoszeniach o pracę nie nakładają na Państwową Inspekcję Pracy obowiązku stałego monitorowania ofert ani prowadzenia ich rejestru. Na podstawie art. 1 ustawy o PIP inspekcja jest jednak uprawniona do kontroli przestrzegania prawa pracy, w tym przepisów dotyczących równego traktowania w zatrudnieniu.

W przypadku zgłoszenia naruszenia art. 183a Kodeksu pracy inspektor pracy może ocenić, czy treść ogłoszenia o pracę ma charakter dyskryminujący lub sugeruje preferencję określonej płci. W razie stwierdzenia nieprawidłowości inspektor może zastosować odpowiednie środki prawne, takie jak niewiążące wystąpienie do pracodawcy lub polecenie zmiany treści ogłoszenia.

Jednak jak wskazuje Główny Inspektor Pracy, już w najbliższym czasie zakres uprawnień Państwowej Inspekcji Pracy może się zmienić w związku z implementacją unijnej dyrektywy dotyczącej równości kobiet i mężczyzn. Dlatego pracodawcy, w tym dyrektorzy szkół, powinni już teraz dostosowywać praktyki rekrutacyjne do zasady neutralności płciowej.

Wersja audio utworzona z wykorzystaniem sztucznej inteligencji

Źródło:

Pip.gov.pl

Nagrody i wyróżnienia

Sprawdź inne serwisy

Epedagogika Poradnik Dyrektora Szkoły Strefa logopedy Educado Zarządzanie przedszkolem kadry i finanse resql