Czy spółdzielnie uczniowskie w szkołach staną się faktem? Senacki projekt nowelizacji Prawa oświatowego przewidujący taką właśnie instytucję trafił już do Sejmy. Dzięki projektowanej ustawie, spółdzielnie uczniowskie mogą zyskać wyraźne ramy prawne, co z kolei może otworzy przed uczniami nowe możliwości edukacyjne oraz organizacyjne. Sprawdzamy, jakie mają być zasady funkcjonowania spółdzielni uczniowskich w szkołach według projektu nowelizacji Prawa oświatowego.

Opracowanie: Michał Kowalski

Spółdzielnia uczniowska – co to takiego

Spółdzielnia uczniowska według senackiego projektu nowelizacji ustawy Prawo oświatowego to dobrowolne zrzeszenie uczniów danej szkoły lub placówki. Celem funkcjonowania takich spółdzielni jest zapewnieni uczniom możliwości nauki praktycznych umiejętności związanych z aktywnością gospodarczą tj. z zarządzaniem, organizacją oraz odpowiedzialnością finansową.

Spółdzielnia uczniowska – bez wpisu w KRS i osobowości prawnej

Zgodnie z nowymi przepisami, spółdzielnia uczniowska będzie mogła funkcjonować na jasnych zasadach, bez potrzeby rejestracji w Krajowym Rejestrze Sądowym i bez konieczności prowadzenia działalności gospodarczej.

Spółdzielnia uczniowska nie będzie miała osobowości prawnej.

Jak założyć spółdzielnię uczniowską

Do założenia spółdzielni uczniowskiej wymagana będzie inicjatywa grupy co najmniej 5 uczniów, którzy ukończyli 13. rok życia. Członek spółdzielni będzie musiał wnieść wpisowe w wysokości nie wyższej niż 10 zł. , Dyrektor szkoły będzie miał kluczową rolę w zakładaniu spółdzielni, ponieważ będzie wyrażał zgodę na jej powstanie po uprzednim uzgodnieniu warunków jej prowadzenia z grupą uczniów występujących z inicjatywą jej utworzenia.

Opiekunem spółdzielni uczniowskiej będzie nauczyciel wyznaczony do tego celu przez dyrektora.

Co będzie regulował statut spółdzielni uczniowskiej

Spółdzielnia uczniowska będzie działać na podstawie statutu, który jest kluczowym dokumentem określającym zasady jej funkcjonowania. W statucie znajdą się informacje dotyczące m.in.:

nazwy spółdzielni,
przedmiotu działalności,
wysokości wpisowego,
praw i obowiązków członków,
zasad nabywania i utraty członkostwa,
zadań oraz kompetencji organów spółdzielni,
zasad gospodarowania mieniem spółdzielni.

Członkowie spółdzielni nie będą otrzymywali wynagrodzenia.

Spółdzielnie uczniowskie działające przed jej wejściem w życie będą miały rok na dostosowanie statutów do nowych wymogów prawnych.

Likwidacja spółdzielni uczniowskiej – kiedy może nastąpić

Spółdzielnia uczniowska może zostać zlikwidowana w przypadkach określonych w przepisach, takich jak:

trwały brak wymaganej liczby członków,
trwała niemożność prowadzenia działalności statutowej,
niezgodność działalności spółdzielni z jej statutem, stwierdzona przez dyrektora szkoły,
likwidacja lub przekształcenie szkoły, co uniemożliwia dalsze prowadzenie działalności spółdzielni.

Korzyści dla uczniów i szkół

Dzięki nowym regulacjom uczniowie zyskają szansę na rozwój praktycznych umiejętności, które przydadzą się nie tylko w życiu zawodowym, ale także w przyszłych działaniach przedsiębiorczych. Spółdzielnie uczniowskie będą mogły przyczynić się do większej aktywności młodzieży, angażując ich w różne inicjatywy edukacyjne i społeczne. Ponadto, nadwyżki finansowe z działalności spółdzielni będą przeznaczane na jej dalszą działalność, co pozwoli na dalszy rozwój (nie będą one dzielone pomiędzy członków spółdzielni).

Nowe przepisy mają wejść w życie po 3 miesiącach od ogłoszenia.

Senacki projekt ustawy o zmianie ustawy – Prawo oświatowe