Statut szkoły od 1 września 2026. Podpowiadamy, jak i jakie zmiany wprowadzić

W przypadku bardzo licznych zmian lub dokonywania ich wielokrotnie możliwe jest opracowanie i uchwalenie nowego statutu. Rada pedagogiczna przygotowuje projekt statutu szkoły lub placówki albo jego zmian i przedstawia do uchwalenia radzie szkoły lub placówki. Zgodnie z art. 80 ust. 2 ustawy Prawo oświatowe rada szkoły uchwala statut szkoły lub placówki. W szkołach lub placówkach, w których rada nie została powołana, zadania rady wykonuje rada pedagogiczna. 

Cele i zadania szkoły

Szkoła realizuje cele i zadania określone w przepisach prawa oświatowego, ze szczególnym uwzględnieniem:

1. rozwijania kompetencji kluczowych uczniów,
2. kształtowania umiejętności samodzielnego uczenia się,
3. rozwijania kompetencji społecznych i obywatelskich,
4. wspierania dobrostanu psychicznego i fizycznego uczniów,
5. organizowania procesu uczenia się opartego na doświadczeniu, współpracy i realizacji projektów edukacyjnych,
6. przygotowania uczniów do funkcjonowania w społeczeństwie cyfrowym.

Organizacja pracy projektowej (jako nowy paragraf w statucie)

1. Szkoła może organizować projekty edukacyjne o charakterze międzyprzedmiotowym.
2. Projekty mogą być realizowane indywidualnie lub zespołowo.
3. Udział ucznia w projekcie podlega dokumentowaniu.
4. Efekty projektu mogą stanowić element oceny osiągnięć edukacyjnych ucznia.
5. Szkoła może organizować tygodnie projektowe zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa.

Wewnątrzszkolne ocenianie (prawdopodobnie najważniejszy obszar zmian)

Dodać: Ocenianie ma charakter wspierający rozwój ucznia i służy:

1. monitorowaniu postępów ucznia,
2. udzielaniu informacji zwrotnej,
3. motywowaniu do dalszej pracy,
4. planowaniu indywidualnego rozwoju ucznia.

Dodać: Informacja zwrotna przekazywana uczniowi powinna wskazywać:

1. co uczeń wykonał poprawnie,
2. co wymaga poprawy,
3. w jaki sposób może dokonać poprawy,
4. jakie powinny być dalsze kierunki pracy. 

Ocenianie projektów edukacyjnych (nowy paragraf)

Przy ocenianiu projektów edukacyjnych uwzględnia się w szczególności:

1. zaangażowanie ucznia,
2. współpracę w grupie,
3. samodzielność działania,
4. kreatywność,
5. sposób prezentacji rezultatów,
6. osiągnięte efekty uczenia się.

Prawa ucznia

Dodać: Uczeń ma prawo do:

1. otrzymywania regularnej informacji zwrotnej dotyczącej swoich postępów,
2. uczestniczenia w projektach edukacyjnych,
3. współdecydowania o wybranych formach realizacji zadań edukacyjnych,
4. wsparcia w planowaniu własnego rozwoju edukacyjnego.

Obowiązki nauczycieli

Dodać: Nauczyciel:

1. planuje proces dydaktyczny w oparciu o efekty uczenia się,
2. stosuje zróżnicowane metody aktywizujące,
3. wykorzystuje ocenianie kształtujące,
4. wspiera rozwój kompetencji społecznych uczniów,
5. organizuje działania projektowe i międzyprzedmiotowe,
6. monitoruje dobrostan uczniów.

Pomoc psychologiczno-pedagogiczna

Rozszerzyć: pomoc psychologiczno-pedagogiczna obejmuje również działania wspierające dobrostan uczniów, rozwijanie odporności psychicznej, kompetencji emocjonalnych i społecznych. 

Współpraca z rodzicami

Dodać: Rodzice są informowani o:

1. efektach uczenia się osiąganych przez ucznia,
2. postępach w realizacji projektów edukacyjnych,
3. wynikach oceniania wspierającego rozwój ucznia,
4. działaniach szkoły związanych z realizacją reformy programowej.

Organizacja kształcenia cyfrowego (nowy paragraf)

Szkoła rozwija kompetencje cyfrowe uczniów poprzez:

1. odpowiedzialne korzystanie z technologii informacyjno-komunikacyjnych,
2. edukację medialną,
3. krytyczną analizę informacji,
4. bezpieczne korzystanie z zasobów cyfrowych.

1)  Czy o zmianie statutu należy poinformować organ prowadzący i organ nadzorujący

Przepisy nie nakładają na szkoły obowiązku przesyłania znowelizowanych statutów do organu nadzoru pedagogicznego. Taki obowiązek jest nałożony na organ prowadzący, tj. przekazanie aktu założycielskiego wraz z pierwszym statutem szkoły.  

2)  Czy można zmienić/znowelizować statut w ciągu roku szkolnego

Przepisy nie regulują kwestii terminu wprowadzania zmian do statutu lub zmiany statutu. Zatem zmian można dokonywać w każdym czasie. Jednak, jeśli dotyczy ona oceniania wewnątrzszkolnego, określonego w statucie szkoły, to powinna nastąpić przed rozpoczęciem nowego roku szkolnego, w którym zaczną obowiązywać.

Należy zwrócić uwagę, że kwestia stabilności zasad oceniania osiągnięć uczniów jest ważna dla funkcjonowania szkoły, bowiem jej działanie przebiega w oparciu o statut. Ocenianie odbywa się w cyklu rocznym, więc każda zmiana zasad w cyklu jest ingerencją w system bezpośrednio dotyczący uczniów. Jeśli zmiany w zakresie spraw wynikających z art. 44b ust. 8 pkt 1 i 2 ustawy o systemie oświaty będą wprowadzone np. w połowie roku szkolnego, to ich ogłoszenie także nastąpi w tym terminie. Oznacza to, że wymóg poinformowania uczniów i rodziców na początku roku szkolnego o wymaganiach, sposobach sprawdzania osiągnięć edukacyjnych nie zostanie spełniony.  

3)  Kto dokonuje zmian w nadanym statucie szkoły niepublicznej

Statut szkole niepublicznej nadaje organ (osoba) prowadząca – zgodnie z art. 172 ust. 1 ustawy Prawo Oświatowe. W konsekwencji właśnie osoba prowadząca (organ prowadzący) jest uprawniona do dokonania zmian w statucie.

Osoba prowadząca podpisuje nowy statut, określa datę jego wejścia w życie i datę utraty mocy poprzedniego statutu. Następnie statut przekazuje organowi jednostki samorządu terytorialnego, który dokonał wpisu do ewidencji szkół niepublicznych oraz dyrektorowi szkoły.

4)  Czy kilka przedszkoli niepublicznych może posiadać wspólny statut

Kilka przedszkoli niepublicznych o tej samej specyfice w różnych miejscowościach, których organem prowadzącym jest ta sama osoba fizyczna, nie może posiadać jednego wspólnego statutu dla wszystkich przedszkoli. Przepisy oświatowe wymagają, aby w dokumentacji każdego przedszkola wpisywanego do ewidencji szkół i placówek niepublicznych znajdował się statut wymienionego przedszkola.

5)  Czy w szkole podstawowej z oddziałem przedszkolnym wymagany jest odrębny statut dla oddziału przedszkolnego?

Nie, statut szkoły podstawowej powinien zawierać zapisy dotyczące zorganizowanego oddziału przedszkolnego. Wychowanie przedszkolne jest realizowane w przedszkolach, oddziałach przedszkolnych w szkołach podstawowych oraz w innych formach wychowania przedszkolnego (art. 31 ust. 1 ustawy Prawo oświatowe).

6)  Czy opracowując tekst jednolity statutu, można zmienić numerację rozdziałów, paragrafów, ustępów lub punktów?

Nie. Opracowując tekst jednolity statutu na nowy rok szkolny zgodnie z „Zasadami techniki prawodawczej” nie można zmienić numeracji rozdziałów, paragrafów, ustępów czy punktów.

7)  Czy można wprowadzić zmiany w statucie po dopiero co wprowadzonych zmianach

Przepisy nie ograniczają w żaden sposób liczby zmian w statucie szkoły, zwłaszcza w sytuacji, gdy wystąpi taka konieczność (art. 72 ust. 1 w związku z art. 82 ust. 2 ustawy Prawo oświatowe). Zmiany tej dokonuje się w formie uchwały. Cechą dobrego statutu jest nie tylko jego zgodność z aktualnie obowiązującym prawem, ale również jego redakcja zgodna z techniką prawodawczą.

8)  Statut zespołu – kto wprowadza zmiany

W zespole szkół powinien funkcjonować statut zespołu oraz statuty poszczególnych szkół wchodzących w skład zespołu. Jeśli funkcjonuje jeden statut dla całego zespołu, to można przypuszczać, że w ramach całego zespołu funkcjonuje jedna rada pedagogiczna. (prawdopodobnie tak jak pozostałe organy szkoły). Zgodnie z art. 72 ust. 1 ustawy Prawo oświatowe rada pedagogiczna przygotowuje projekt statutu szkoły albo jego zmian i przedstawia do uchwalenia radzie szkoły lub placówki.