Duże zmiany w wynagrodzeniu za godziny ponadwymiarowe – Prezydent podpisał ustawę

W nowelizacji przewidziano nowe rozwiązania w zakresie prawa do wynagrodzenia za niezrealizowane godziny ponadwymiarowe. Wynagrodzenie takie będzie przysługiwało, jeżeli:

• niezrealizowanie przez nauczyciela przydzielonych godzin zajęć dydaktycznych, wychowawczych lub opiekuńczych nastąpiło z przyczyn niedotyczących nauczyciela,
• nauczyciel był gotów do realizacji tych zajęć (art. 35 ust. 3e Karty Nauczyciela).

W odróżnieniu od dotychczasowych regulacji zmieniony art. 35 ust. 3e Karty Nauczyciela przewiduje prawo do wynagrodzenia za gotowość do pracy w godzinach ponadwymiarowych nie tylko w przypadku nauczania indywidualnego i indywidualnego rocznego przygotowania przedszkolnego. Gotowość do realizacji zajęć ma zapewnić wynagrodzenie także w przypadku zajęć innego rodzaju – zarówno indywidualnych jak i grupowych.

Z drugiej strony warunkiem rozliczenia takich godzin nie będzie już przydzielenie innych zajęć opiekuńczych lub wychowawczych uwzględniających potrzeby i zainteresowania uczniów. Aczkolwiek w nowelizacji przewidziano możliwość do realizacji zajęć i czynności wynikających z zadań statutowych w czasie, w którym miały być realizowane zajęcia dydaktyczne, wychowawcze i opiekuńcze. Nie będzie to jednak wpływało na rozliczenie pensji za godziny ponadwymiarowe.

Znowelizowana ustawa kładzie nacisk na pozostawanie w gotowości do realizacji zajęć. Jako przykłady takiej gotowości w uzasadnieniu podano:

• nieobecność ucznia na zajęciach, które są z nim prowadzone indywidualnie,
• wyjazd klasy na wycieczkę,
• wyjście klasy na wydarzenie poza szkołą.

Nowelizacja zawiera także dwie zmiany o charakterze precyzującym. Pierwsza z nich dotyczy pomniejszenia pensum nauczyciela w tzw. niepełnych tygodniach na potrzeby wyliczenia liczby godzin ponadwymiarowych. W ustawie zmieniającej jednoznacznie przesądzono, że pomniejszenie takie dotyczy także tygodni z dniami, w których nie zaplanowano zajęć dydaktycznych, wychowawczych lub opiekuńczych bezpośrednio z uczniami lub na ich rzecz (czyli zajęć wskazanych w art. 42 ust. 2 pkt 1 Karty Nauczyciela).

Ostatnia ze zmian dotyczy zaś przydziału doraźnych zastępstw. W nowelizacji wskazano, że przydzielenie takich zastępstw będzie mogło nastąpić w czasie, w którym nauczyciel z przyczyn dotyczących szkoły w danym dniu nie mógłby zrealizować zajęć wynikających nie tylko z pensum ale też z godzin ponadwymiarowych. W takim przypadku nauczyciel otrzyma wynagrodzenie nie za doraźne zastępstwo, ale za godziny ponadwymiarowe.

W podpisanej nowelizacji ustawie uwzględniono zgłoszoną w toku prac w Sejmie poprawkę, na mocy której nauczyciele mają otrzymać wyrównanie wynagrodzenia za godziny ponadwymiarowe niezrealizowane w okresie od 1 września do 31 grudnia 2025 r. Wyrównanie obejmie godziny zajęć, w zakresie których nauczyciel był gotowy do ich realizacji. 

Sejm odrzucił natomiast poprawki do ustawy, w których proponowano objęcie prawem do nagrody jubileuszowej za 45 lat pracy osób, które staż ten osiągnęły także przed 2026 r.