Wynagrodzenie za niezrealizowane godziny ponadwymiarowe a trzynastka, wynagrodzenie urlopowe i nagroda jubileuszowa – kolejne stanowisko RIO

Regionalna Izba Obrachunkowa w Krakowie odniosła się do zasad uwzględniania wynagrodzenia za godziny ponadwymiarowe nauczycieli przy ustalaniu innych należnych im świadczeń. Z wyjaśnień RIO wynika, że sposób uwzględniania wynagrodzenia wypłaconego za niezrealizowane godziny ponadwymiarowe zależy od okoliczności, w jakich nauczyciel zachował prawo do tego wynagrodzenia. Istotne jest przede wszystkim ustalenie, czy w czasie, w którym miały być realizowane godziny ponadwymiarowe, nauczyciel wykonywał inne przydzielone zadania, czy jedynie pozostawał w gotowości do pracy.

Zgodnie z art. 35 ust. 3d Karty Nauczyciela wynagrodzenie za godziny ponadwymiarowe przysługuje za przydzielone i zrealizowane godziny zajęć dydaktycznych, wychowawczych lub opiekuńczych.

W takiej sytuacji nauczycielowi można przydzielić, w czasie pierwotnie przeznaczonym na realizację godzin ponadwymiarowych, zajęcia i czynności wynikające z zadań statutowych szkoły, w tym zajęcia opiekuńcze lub wychowawcze uwzględniające potrzeby i zainteresowania uczniów. Samo wykonanie takich zadań nie jest jednak warunkiem zachowania prawa do wynagrodzenia za niezrealizowane godziny ponadwymiarowe. Nauczyciel zachowuje prawo do tego wynagrodzenia także wówczas, gdy dyrektor nie przydzieli mu na ten czas innych zadań, jeżeli niezrealizowanie zajęć nastąpiło z przyczyn niedotyczących nauczyciela, a nauczyciel pozostawał gotów do ich realizacji.

W ocenie RIO odrębnie należy traktować wynagrodzenie wypłacone nauczycielowi za godziny ponadwymiarowe, podczas których nie realizował on innych przydzielonych zadań, lecz jedynie pozostawał w gotowości do pracy.

RIO uznała w konsekwencji, że nie jest zasadne uwzględnianie takiego wynagrodzenia przy obliczaniu:

• dodatkowego wynagrodzenia rocznego,

• wynagrodzenia za urlop wypoczynkowy,

• ekwiwalentu pieniężnego za urlop wypoczynkowy,

• nagrody jubileuszowej.

Inaczej należy natomiast oceniać przypadek, w którym w czasie niezrealizowanych godzin ponadwymiarowych nauczyciel faktycznie wykonywał inne zadania przydzielone przez pracodawcę. Dla celów płacowych konieczne jest zatem każdorazowe ustalenie podstawy wypłaty danego składnika wynagrodzenia i charakteru czynności wykonywanych przez nauczyciela.

Dodatkowe wynagrodzenie roczne nauczyciela ustalane jest na zasadach wynikających z ustawy o dodatkowym wynagrodzeniu rocznym dla pracowników jednostek sfery budżetowej. Zgodnie z art. 4 ust. 1 tej ustawy dodatkowe wynagrodzenie roczne wynosi 8,5% sumy wynagrodzenia za pracę otrzymanego przez pracownika w ciągu roku kalendarzowego, za który świadczenie to przysługuje. Przy ustalaniu podstawy dodatkowego wynagrodzenia rocznego uwzględnia się wynagrodzenie i inne świadczenia ze stosunku pracy przyjmowane do obliczenia ekwiwalentu pieniężnego za urlop wypoczynkowy, a ponadto wynagrodzenie za urlop wypoczynkowy oraz wynagrodzenie za czas pozostawania bez pracy przysługujące pracownikowi, który podjął pracę w wyniku przywrócenia do pracy.

Przy ustalaniu wynagrodzenia za urlop wypoczynkowy nauczyciela zastosowanie mają przepisy rozporządzenia w sprawie szczegółowych zasad ustalania wynagrodzenia oraz ekwiwalentu pieniężnego za urlop wypoczynkowy nauczycieli.

Co do zasady w wynagrodzeniu urlopowym uwzględnia się wynagrodzenie za godziny ponadwymiarowe. Przepisy przewidują jednak również składniki, których nie uwzględnia się przy obliczaniu wynagrodzenia za urlop wypoczynkowy.

Właśnie to wyłączenie ma zasadnicze znaczenie dla oceny wynagrodzenia wypłaconego za niezrealizowane godziny ponadwymiarowe w sytuacji, w której nauczyciel jedynie pozostawał w gotowości do realizacji zajęć. Zdaniem RIO takiego wynagrodzenia nie należy uwzględniać w podstawie wynagrodzenia za urlop wypoczynkowy ani ekwiwalentu pieniężnego za ten urlop.

Zasady stosowane przy ustalaniu ekwiwalentu pieniężnego za urlop wypoczynkowy mają również znaczenie przy obliczaniu nagrody jubileuszowej nauczyciela. Jeżeli zatem określony składnik wynagrodzenia nie podlega uwzględnieniu przy ustalaniu ekwiwalentu pieniężnego za urlop wypoczynkowy ze względu na jego charakter jako wynagrodzenia za czas gotowości do pracy, konsekwentnie nie powinien być również uwzględniany przy ustalaniu wysokości nagrody jubileuszowej. W rezultacie, zgodnie z wyjaśnieniami RIO, wynagrodzenie za niezrealizowane godziny ponadwymiarowe, wypłacone nauczycielowi wyłącznie z tytułu pozostawania w gotowości do pracy, nie powinno zwiększać podstawy nagrody jubileuszowej.

Przeczytaj także: Wynagrodzenie za niezrealizowane godziny ponadwymiarowe a wynagrodzenie urlopowe nauczyciela. RIO wyjaśnia zasady