Obszerne zmiany w prawie oświatowym już od 1 stycznia 2015 roku

Anna Trochimiuk

Anna Trochimiuk

Prawnik, redaktor i autor publikacji dotyczących spraw kadrowych w placówkach oświatowych
Data publikacji: 4 sierpnia 2014 r.
Poleć znajomemu

Ministerstwo Edukacji Narodowej przygotowało projekt zmian w ustawie o systemie oświaty. Choć głównym powodem nowelizacji było zobowiązanie do uregulowania w ustawie zasad oceniania, klasyfikowania i promowania uczniów, planowany zakres zmian w prawie oświatowym jest znacznie szerszy i obejmuje m.in. zaostrzenie przepisów o nadzorze pedagogicznym, zwiększenie dopuszczalnej liczby uczniów w klasach I-III i wyłączenie części nauczycieli spod przepisów Karty Nauczyciela.

W projekcie nowelizacji ustawy o systemie oświaty proponuje się wprowadzenie przepisów dotyczących:

1. ogólnych warunków i sposobu oceniania, klasyfikowania i promowania uczniów i słuchaczy w szkołach publicznych (dodany rozdział 3a);

2. ogólnych warunków przeprowadzania egzaminów zewnętrznych: sprawdzianu, egzaminu gimnazjalnego i egzaminu maturalnego oraz egzaminu potwierdzającego kwalifikacje w zawodzie;
W projekcie nie proponuje się zmian zasad przeprowadzania sprawdzianu, egzaminu gimnazjalnego i egzaminu maturalnego. W roku szkolnym 2014/2015:

  • egzamin gimnazjalny będzie przebiegał na zasadach obowiązujących od roku szkolnego 2011/2012 r.;
  • sprawdzian i egzamin maturalny dla absolwentów liceum ogólnokształcącego będą przeprowadzone po raz pierwszy na nowych zasadach ustalonych w rozporządzeniu Ministra Edukacji Narodowej z dnia 25 kwietnia 2013 r. zmieniającym rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 30 kwietnia 2007 r. w sprawie warunków i sposobu oceniania, klasyfikowania i promowania uczniów i słuchaczy oraz przeprowadzania sprawdzianów i egzaminów w szkołach publicznych (Dz. U. z 2013 r. poz. 520).
Więcej na ten temat w artykułach:
  • Wyniki egzaminu maturalnego będzie można poprawić, ale już nie zawsze bezpłatnie"
  • "Możliwość weryfikacji liczby punktów uzyskanych w czasie egzaminu lub sprawdzianu"
  • "Nowa procedura unieważniania egzaminów zewnętrznych już w 2015 roku".
  • "Egzamin potwierdzający kwalifikacje w zawodzie - zmiany od 2015 roku"

3. sprawowania i organizacji nadzoru pedagogicznego, które mają podnieść jakość pracy placówek oświatowych oraz zaangażować całą społeczność szkolną, w tym uczniów i ich rodziców, w sposób wykorzystania wyników nadzoru pedagogicznego; zmiany umożliwią kontrolowanie szkół bez zapowiedzi oraz sankcje dla dyrektora szkoły za niewykonanie zaleceń pokontrolnych;

Więcej na ten temat w artykule:"Zaostrzenie przepisów o nadzorze pedagogicznym".

4. funkcjonowania szkół prowadzących kształcenie zawodowe, m.in. w zakresie postępowania rekrutacyjnego, prowadzenia kwalifikacyjnych kursów zawodowych;

5. doprecyzowania zadań organu prowadzącego szkołę w zakresie zapewnienia szkole, w ramach dotychczas świadczonej obsługi administracyjnej, również obsługi prawnej;
Dotychczasowe przepisy zobowiązują organ prowadzący szkołę do zapewnienia jej obsługi administracyjnej, finansowej i organizacyjnej. W praktyce szkoły często korzystały ze wsparcia także obsługi prawnej zapewnianej przez organ prowadzący. Zmiana w ustawie o systemie oświaty ma tylko na celu doprecyzowanie przepisu i usankcjonowanie dotychczasowej praktyki.

6. finansowania zajęć realizowanych przez nauczycieli w ramach projektów i programów finansowanych z udziałem środków europejskich;
Nowe regulacje mają umożliwić realizację zajęć ze środków unijnych nauczycielom już zatrudnionym w szkole w ramach stosunku pracy, a nauczycielom spoza szkoły - na podstawie przepisów ustawy - Kodeks pracy.

Więcej na ten temat w artykule: "Realizacja zajęć ze środków unijnych - na podstawie Karty Nauczyciela lub Kodeksu pracy".

7. liczby dzieci w oddziale przedszkolnym pod opieką jednego nauczyciela;
Liczba dzieci w oddziale przedszkolnym nie może liczyć więcej niż 25, jednakże średnia wielkość oddziału to 22,7. Projekt nowelizacji przewiduje uelastycznienie przepisów dotyczących liczebności grup przedszkolnych, gdyż z uwagi na wysoką chorobliwość dzieci, rzadko jest tak, by wszystkie dzieci były obecne w przedszkolu. Zgodnie z projektem pod opieką jednego nauczyciela nie będzie mogło pozostawać więcej niż 25 dzieci. Zdaniem MEN zmiana ta pozwoli na bardziej efektywne wykorzystanie czasu pracy nauczycieli i bardziej racjonalne wykorzystanie miejsc w przedszkolach, a przy tym zapewni utrzymanie dotychczasowych standardów dotyczących bezpieczeństwa i organizacji zajęć z dziećmi;

8. zadań i struktury organizacyjnej instytucji odpowiedzialnych za przygotowanie i przeprowadzenie egzaminów zewnętrznych tj. CKE i OKE;
Okręgowe Komisje Egzaminacyjne zostaną przekazane pod nadzór Centralnej Komisji Egzaminacyjnej. Zmiana ta ma zapewnić spójność i lepszą efektywność systemu egzaminów zewnętrznych.

9. zasad w zakresie postępowania rekrutacyjnego do szkół sportowych oraz szkół dwujęzycznych, a także w zakresie przechodzenia uczniów do szkół różnych typów;
Resort edukacji łata dziury w rekrutacji, które powstały po wprowadzeniu ustawy rekrutacyjnej. W szkołach sportowych będzie można przyjąć uczniów nie tylko do pierwszej klasy ale i wyższej - o ile szkolenie w danym sporcie rozpoczyna się później; sprawdzian kompetencji językowych do szkół dwujęzycznych przygotuje rada pedagogiczna już przy rekrutacji na rok szkolny 2017/2018, zaś rozporządzenie będzie regulowało także przechodzenie uczniów ze szkoły niepublicznej o uprawnieniach szkoły publicznej jednego typu do innego typu szkoły publicznej.

10. wyboru rady rodziców;
Projektowane przepisy odchodzą od konieczności corocznego wyboru rady rodziców na rzecz 3-letniej kadencji tego organu. W przypadku zmniejszenia się składu rady rodziców przed upływem kadencji, będą przeprowadzone tylko wybory uzupełniającego.

11. ograniczenia dokumentacji wytwarzanej przez szkoły poprzez połączenie programu wychowawczego i programu profilaktyki w jeden program; ta zmiana ma wejść w życie 1 września 2015 r.

12. dofinansowania do podręczników, materiałów edukacyjnych lub materiałów ćwiczeniowych dla uczniów z orzeczeniem o potrzebie kształcenia specjalnego.
MEN planuje zwiększenie w programach rządowych wydatków na dofinansowanie do podręczników, materiałów edukacyjnych lub materiałów ćwiczeniowych dla uczniów z orzeczeniem o potrzebie kształcenia specjalnego wydanym z uwagi na niepełnosprawność. Pozwoli to na dokonywanie przez szkołę zakupów tych materiałów o wartości wyższej niż dla uczniów bez takiego orzeczenia.

Więcej na ten temat w artykule: "Większe dofinansowanie do podręczników dla uczniów z orzeczeniem o potrzebie kształcenia specjalnego".

13. liczby uczniów w oddziałach klas I-III szkoły podstawowej;
Organy prowadzące i dyrektorzy szkół podstawowych obawiają się skutków narzucenia maksymalnej liczby uczniów w klasach I-III. Wychodząc naprzeciw tym obawom, resort edukacji chce uelastycznić przepisy i umożliwić stworzenie klas nawet powyżej 27 uczniów, jednakże tylko w trakcie roku szkolnego i pod warunkiem zatrudnienia asystenta nauczyciela.

14. zadań publicznych placówek doskonalenia nauczycieli o zasięgu ogólnokrajowym;
MEN planuje rozszerzenie przepisu art. 77a ustawy o systemie oświaty o:

  • zobowiązanie tych placówek do podejmowania działań na rzecz doskonalenia systemu oświaty, zgodnie z polityką oświatową państwa, w zakresie określonym w statutach tych placówek;
  • umożliwienie ministrom prowadzącym placówki doskonalenia nauczycieli, powierzania wykonywania zadań związanych z podnoszeniem jakości edukacji, po zapewnieniu środków na ich realizację.

15. definicji wypoczynku dzieci i młodzieży oraz zasad jego organizowania i nadzorowania;
Wzmocnienie bezpieczeństwa dzieci i młodzieży podczas wypoczynku i zapewnienie odpowiedniej opieki wychowawczej ma zapewnić wprowadzenie do ustawy o systemie oświaty przepisów dotyczących zasad organizacji i nadzoru wypoczynku dzieci i młodzieży. Nowe przepisy precyzują kto może zorganizować wypoczynek, jak również obejmują większą kontrolą kuratorium wczasy zagraniczne.

Więcej na ten temat w artykule: "Wycieczki zagraniczne także pod kontrolą kuratora"

16. uznawania świadectw szkolnych wydanych za granicą;

17. zadań z zakresu międzynarodowej współpracy dzieci i młodzieży;
Do ustawy o systemie oświaty proponuje się dodanie nowego artykułu 94c, który przewiduje, że w zakresie nieokreślonym w umowie międzynarodowej lub w przypadku braku umowy międzynarodowej dot. współpracy dzieci i młodzieży, minister edukacji może wspierać działania z tego zakresu, w tym poprzez ich dofinansowanie. Przy realizacji tych działań ma być uwzględniony wieloletni plan współpracy zagranicznej ministra edukacji zgodny z wieloletnimi stategiami w zakresie spraw zagranicznych, o których mowa w ustawy z 4 września 1997 r. o działaniach administracji rządowej.

18. ograniczenia stosowania Karty Nauczyciela w stosunku do nauczycieli zatrudnionych w publicznych placówkach doskonalenia zawodowego;

Więcej na ten temat w artykule: "Koniec z Kartą Nauczyciela w placówkach doskonalenia nauczycieli?">

19. rozszerzenia katalogu podmiotów uprawnionych do uzyskania informacji z KRK o organizatorów wypoczynku dla dzieci i młodzieży szkolnej;
Organizator wypoczynku dla dzieci i młodzieży szkolnej będzie mógł wystąpić o informację z KRK o kierowniku lub wychowawcy wypoczynku, jeżeli wychowawcą lub kierownikiem formy wypoczynku ma być wolontariusz, a z przepisów ustawy o systemie oświaty wynika wymóg niekaralności w stosunku do tych osób. Ponadto organizatorzy wypoczynku występujący o informację z KRK mają być zwolnieni z opłaty za jej wydanie.

20. zwolnienia spod reżimu ustawy - prawo zamówień publicznych druku i dystrybucji materiałów egzaminacyjnych niezbędnych do przeprowadzenia sprawdzianu i egzaminów przeprowadzanych przez CKE;

Omówienie wszystkich planowanych zmian już wkrótce znajdziecie Państwo na Portalu Oświatowym.

Źródło:

  • Projekt ustawy o zmianie ustawy o systemie oświaty oraz zmianie niektórych innych ustaw (wersja skierowana do konsultacji społecznych i uzgodnień międzyresortowych)

Opracowanie: Anna Trochimiuk

Sprawdź inne nasze serwisy

Karta Nauczyciela od A do Z Poradnik Dyrektora Szkoły Nadzór nad działalnością szkoły Kwadrans dla dyrektora szkoły Zarządzanie przedszkolem Portal BHP Ochrona danych osobowych

Strona używa plików cookies.
Kliknij tutaj, żeby dowiedzieć się jaki jest cel używania cookies oraz jak zmienić ustawienia cookie w przeglądarce.
Korzystając ze strony użytkownik wyraża zgodę na używanie plików cookies, zgodnie z bieżącymi ustawieniami przeglądarki.
wiper-pixel