zatrudnianie nauczycieli
Archiwalny Umowa na zastępstwo nauczyciela - zabezpiecz w niej interesy szkoły
Wielu nauczycieli nie wróci do pracy we wrześniu, mimo iż ich umowy o pracę nie ulegają rozwiązaniu. Dotyczy to w szczególności tych, którzy będą korzystali z urlopu dla poratowania zdrowia lub urlopów związanych z rodzicielstwem. Nieprzewidziane, długotrwałe nieobecności nauczycieli zdarzają się również w trakcie roku szkolnego. W takich przypadkach dyrektor szkoły jest do zatrudnienia nowego nauczyciela lub nauczycieli na zastępstwo. W praktyce istnieją dwie możliwości określenia czasu trwania umowy na zastępstwo nauczyciela – sprawdź, która z nich jest korzystniejsza. Dowiedz się, jakie skutki prawne pociąga za sobą zawarcie umowy na zastępstwo.
Umowa na zastępstwo to zawsze umowa na czas określony
Karta Nauczyciela w art. 10 ust. 7 przewiduje zatrudnienie nauczyciela bez względu na posiadany stopień awansu zawodowego na podstawie umowy na czas określony w dwóch sytuacjach, tj., gdy potrzeba taka wynika z:
- organizacji nauczania lub
- konieczności zastąpienia nieobecnego nauczyciela w pracy
Także Kodeks pracy przewiduje możliwość zawarcia umowy na czas określony w celu zastępstwa pracownika w czasie jego usprawiedliwionej nieobecności w pracy (art. 25, art. 25[1] §4 Kodeksu pracy).
Dwa sposoby określenia terminu zakończenia umowy
Umowa na zastępstwo nauczyciela nie musi obejmować całego okresu nieobecności zastępowanej osoby w pracy. Może zostać zawarta na z góry określony czas np. czas trwania określonej przyczyny nieobecności. Umowa ta – w zależności od jej treści – może rozwiązać się zatem w dwóch terminach:
- w dniu powrotu zastępowanego nauczyciela do pracy,
- w dniu określonym w umowie o pracę.
O tym, w jakim terminie ulegnie rozwiązaniu umowa na zastępstwo nauczyciela decydują zapisy umowy o pracę.
Z artykułu dowiesz się m.in.:
- Kiedy z nauczycielem zawiera się umowę na zastępstwo?
- Jak określić termin zakończenia umowy o pracę na zastępstwo?
- Czy umowa na zastępstwo przedłuża się do dnia porodu?
- Czy umowa na zastępstwo wlicza się do limitu umów na czas określony dla nauczyciela?
Archiwalny Potrzeba wynikająca z organizacji nauczania w praktyce - kiedy można zatrudnić nauczyciela na czas określony
Każdy nauczyciel, niezależnie od stopnia awansu zawodowego, może być zatrudniony na czas określony z potrzeby wynikające z organizacji nauczania. W praktyce trudno jednak ocenić, kiedy należy stosować ten przepis. Sprawdź, jak definiowana jest potrzeba wynikającej z organizacji nauczania i uchroń swoją szkołę przed sądem pracy. Przekonaj się, kiedy mimo rzeczywistej potrzeby organizacyjnej, z nauczycielem nie można zawrzeć tzw. terminowej umowy o pracę.
O podstawie prawnej nawiązania stosunku pracy nauczyciela, w tym o rodzaju umowy o pracę, decyduje przede wszystkim posiadany stopień awansu zawodowego. Karta Nauczyciela przewiduje 3 rodzaje stosunków pracy dla nauczycieli:
- Umowa na czas określony dla nauczyciela początkującego
- przez pierwsze 11 miesięcy (dla nauczyciela, który rozpoczął przygotowanie do zawodu po 31.08.2025 r.) lub przez pierwsze 2 lata pracy w szkole (dla nauczyciela, który rozpoczął przygotowanie do zawodu przed 01.09.2025 r. (art. 10 ust. 2 Karty Nauczyciela),
- na 1 rok szkolny, gdy nauczyciel nie posiada przygotowania pedagogicznego ale zobowiąże się je uzupełnić, przez maksymalnie 2 lata szkolne można pracować na tej podstawie (art. 10 ust. 3 Karty Nauczyciela),
- na 1 rok szkolny, gdy ma wymagany staż pracy do umowy na czas nieokreślony, lecz nie posiada co najmniej dobrej oceny pracy (art. 10 ust. 3b Karty Nauczyciela),
- na 1 rok szkolny, gdy nauczyciel nie uzyskał stopnia nauczyciela mianowanego w ciągu 6 lat od dnia rozpoczęcia przygotowania do zawodu (at. 10 ust. 3b Karty Nauczyciela). - Umowa na czas nieokreślony
- dla nauczyciela z odpowiednim stażem pracy – tj., gdy nauczyciel początkujący posiada co najmniej 2 lata pracy w szkole (jeżeli rozpoczął przygotowanie do zawodu przed 1 września 2025 r.) lub co najmniej 11 miesięcy pracy w szkole (jeżeli rozpoczął przygotowanie do zawodu po 31 sierpnia 2025 r.) oraz posiada co najmniej dobrą ocenę pracy – nawiązuje się na podstawie umowy o pracę na czas nieokreślony (art. 10 ust. 3a Karty Nauczyciela)
- dla nauczyciela kontraktowego (art. 17 ustawy z 5 sierpnia 2022 r. o zmianie ustawy Karta Nauczyciela oraz innych ustaw);
- dla nauczyciela mianowanego lub dyplomowanego, gdy nie ma możliwości zatrudnienia nauczyciela w pełnym wymiarze zajęć na czas nieokreślony (art. 10 ust. 6 Karty Nauczyciela); - Akt mianowania:
- dla nauczyciela mianowanego i dyplomowanego przy pełnym etacie – o ile są spełnione wszystkie warunki, o których mowa w art. 10 ust. 5 Karty Nauczyciela.
Z artykułu dowiesz się m.in.:
- Kiedy dyrektor zatrudnia na czas określony zamiast na czas nieokreślony lub przez mianowanie?
- Jak definiowane jest pojęcie potrzeby wynikającej z organizacji nauczania?
- Co powinien zrobić nauczyciel zatrudniony na czas określony bez rzeczywistego uzasadnienia?
- Na jakie konsekwencje naraża się dyrektor zatrudniający nauczyciela na czas określony mimo braku rzeczywistej potrzeby?
- Kiedy zatrudnienie na czas określony jest niedopuszczalne mimo istnienia potrzeby wynikającej z organizacji nauczania?

