reforma edukacji 2026
ZMIANY W PRAWIE OŚWIATOWYM OD WRZEŚNIA 2026 – zestawienie przepisów (aktualizacja na 13 lipca 2026)
Nowy rok szkolny przyniesie naprawdę sporo zmian w prawie oświatowym. Reforma26 to tylko część zmian, za to niezwykle istotnych z punktu widzenia organizacji pracy szkoły. Nowe ramówki i podstawy programowe, zapowiedziane obowiązkowe zajęcia edukacji zdrowotnej, czy też wprowadzenie oceny funkcjonalnej ucznia to podstawowe, ale nie jedyne zmiany. Wiemy natomiast, że już na pewno wchodzą w życie 1 września 2026 r. Część z nich nadal jest procedowana albo zapowiadana, tak więc do nowego roku szkolnego może się jeszcze dużo wydarzyć. Zapraszam do śledzenia zmian w oświacie 2026. Szczególnie, że w ostatnim czasie pojawiają się nowe projekty, a część z nich - jak zawetowana ustawa o prawach i obowiązkach uczniów - została z naszego katalogu usunięta.
Z artykułu dowiesz się m.in.:
- Co zmieniają nowe ramowe plany nauczania od września 2026
- Jakie nowe przedmioty pojawią się w podstawie programowej
- Czym jest ocena funkcjonalna i kogo dotyczy
- Co się zmieni w żywieniu dzieci na stołówkach szkolnych
- Jak będzie wyglądać od września edukacja uczniów z Ukrainy
- Co się zmieni w doradztwie zawodowym
- Jakie nowe zawody wchodzą w kształceniu branżowym
Reforma26 od 1 września. Lista zadań dyrektora i aktualizacja dokumentacji szkolnej
Nowa podstawa programowa, zmienione ramowe plany nauczania, nowe przedmioty i większy nacisk na rozwijanie kompetencji uczniów – reforma edukacji, która zacznie być wdrażana od 1 września 2026 r., oznacza dla dyrektorów szkół i przedszkoli konieczność przeglądu wielu dokumentów oraz przygotowania placówek do nowych zasad organizacji kształcenia. Sprawdzamy, jakie obowiązki spoczną na dyrektorach i które dokumenty wymagają aktualizacji w związku z Reformą26.
Pierwsze zadanie dyrektora – zapewnienie nowych programów
Od 1 września 2026 r. zacznie obowiązywać nowa podstawa programowa wychowania przedszkolnego dla wszystkich przedszkoli, oddziałów przedszkolnych w szkołach podstawowych oraz innych form wychowania przedszkolnego. Natomiast w szkołach podstawowych wdrażanie nowej podstawy programowej będzie przebiegało stopniowo. W roku szkolnym 2026/2027 obejmie klasy I i IV, a w kolejnych latach następne roczniki. Wyjątek stanowi edukacja dla bezpieczeństwa – nowa podstawa programowa dla tego przedmiotu zacznie obowiązywać od 1 września 2027 r. w klasach VIII. Jednocześnie od 1 września 2026 r. zaczną obowiązywać zmienione ramowe plany nauczania.
Jednym z podstawowych obowiązków dyrektora będzie dopuszczenie do użytku odpowiednich programów wychowania przedszkolnego i programów nauczania zgodnych z nową podstawą programową.
W praktyce oznacza to konieczność:
- zapewnienia programów wychowania przedszkolnego dla wszystkich oddziałów (nowością w wychowaniu przedszkolnym będą doświadczenia edukacyjne, które powinny znaleźć odzwierciedlenie w przyjętych programach),
- zapewnienia programów nauczania dla klas I objętych nową podstawą programową,
- zapewnienia programów nauczania dla poszczególnych przedmiotów w klasach IV,
- przeprowadzenia procedury dopuszczenia programów zgodnie z art. 22a ustawy o systemie oświaty.
Zmiany w organizacji pracy szkoły
Nowe przepisy wpłyną również na organizację zajęć. W edukacji wczesnoszkolnej przewidziano nowy wymiar zajęć wynoszący 21 godzin tygodniowo. Zmieni się także liczba godzin do dyspozycji dyrektora:
- w klasach I–III – 3 godziny na etap edukacyjny,
- w klasach IV–VIII – 6 godzin na etap edukacyjny.
Godziny te będzie można przeznaczyć m.in. na: zajęcia rozwijające zainteresowania i uzdolnienia uczniów, działania wspierające kreatywność, czy rozwijanie kompetencji fundamentalnych: językowych, matematycznych, cyfrowych i ruchowych.
W klasach IV pojawią się także nowe rozwiązania organizacyjne:
- przyroda w wymiarze 3 godzin tygodniowo,
- zajęcia praktyczno-techniczne w miejsce techniki,
- edukacja zdrowotna obowiązkowa realizowana w wymiarze 1 godziny tygodniowo zamiast wychowania do życia w rodzinie.
Szczegółowo o zmianach od 1 września piszemy również w zakładce REFORMA26>>
Z artykułu dowiesz się m.in.:
- Jakie zmiany wejdą w życie od 1 września 2026 r. i jak będzie przebiegało ich wdrażanie w szkołach i przedszkolach?
- Jakie nowe obowiązki w zakresie dopuszczania programów nauczania i wychowania będzie miał dyrektor?
- Jak zmieni się organizacja pracy szkoły, w tym liczba godzin do dyspozycji dyrektora?
- Na czym będzie polegał „tydzień projektowy” i jak można wykorzystać metodę projektu w pracy szkoły?
- Jakie dokumenty będą wymagały aktualizacji w związku z reformą?
- Jakie zadania w zakresie nadzoru pedagogicznego będzie musiał realizować dyrektor?
RAMOWE PLANY NAUCZANIA 2026 – w pytaniach i odpowiedziach
Nowe ramowe plany nauczania od 1 września 2026 r. wprowadzają istotne zmiany w organizacji pracy szkół, w tym zwiększenie liczby godzin w edukacji wczesnoszkolnej oraz nowe zasady planowania godzin dyrektorskich. W praktyce pojawia się jednak wiele wątpliwości dotyczących ich stosowania: od kiedy, dla jakich klas oraz ile godzin danych zajęć uwzględnić w arkuszu organizacyjnym. W artykule wyjaśniamy, jak wyglądają ramowe plany nauczania 2026 oraz jak prawidłowo planować zajęcia w roku szkolnym 2026/2027.
Nowe ramowe plany nauczania, które wchodzą w życie od 1 września 2026 r., stosuje się od roku szkolnego 2026/2027 w klasach I i IV szkoły podstawowej, a w latach następnych – również w kolejnych klasach.
Edukacja wczesnoszkolna – 21 godzin zamiast 20
Czy w przypadku edukacji wczesnoszkolnej uwzględniamy na następny rok szkolny 21 godzin dla klas I, a dla II i III – 20 godzin?
Tak, w przypadku edukacji wczesnoszkolnej planuje się 21 godzin od roku 2026/2027. Natomiast ramówki dla klas IV według nowych ramówek, dla pozostałych klas nadal stosuje stare przepisy. Nowa ramówka w następnym roku szkolnym dotyczy klasy I i IV.
Tabela 1. RAMOWY PLAN NAUCZANIA DLA SZKOŁY PODSTAWOWEJ klasy I-III
Z artykułu dowiesz się m.in.:
- Co się zmienia w edukacji wczesnoszkolnej od września 2026
- Ile godzin do dyspozycji dyrektora zaplanować
- Po ile godzin edukacji artystycznej/technicznej i informatycznej w I-III
- Jakie zmiany z ramówek uwzględnić w arkuszu organizacyjnym 2026/2027
- Jak zaplanować zajęcia dla uczniów z niepełnosprawnością intelektualną
Godziny do dyspozycji dyrektora – jak zaplanować od września 2026
Nowelizacja rozporządzenia w sprawie ramowych planów nauczania wprowadziła istotną zmianę w organizacji nauczania w szkołach podstawowych – 6 godzin do dyspozycji dyrektora w cyklu klas IV–VIII. Oznacza to, że te 6 godzin uwzględnia się przyszłym roku szkolny w klasie IV - mając na uwadze planowanie całego etapu edukacyjnego. Sprawdź, na jakie zajęcia można je przeznaczyć oraz jakie obowiązki organizacyjne się z tym wiążą.
Nowość: 6 godzin do dyspozycji dyrektora szkoły
W nowym ramowym planie nauczania dla klas IV–VIII szkoły podstawowej przewidziano łącznie 6 godzin do dyspozycji dyrektora szkoły na cały pięcioletni okres nauczania. Dyrektor może przeznaczyć te godziny na:
- zajęcia rozwijające zainteresowania i uzdolnienia uczniów, w szczególności zajęcia związane z kształtowaniem aktywności i kreatywności uczniów,
- w przypadku szkoły podstawowej - również na zajęcia rozwijające kompetencje fundamentalne uczniów: językowe, matematyczne, cyfrowe i ruchowe (nowa kategoria zajęć).
Z artykułu dowiesz się m.in.:
- Dla kogo 6 godzin do dyspozycji dyrektora
- Na jakie zajęcia można przeznaczyć godziny dyrektorskie
- Jak rozłożyć godziny dyrektorskie w poszczególnych klasach
- Jak wykorzystać godziny dyrektorskie do przygotowania uczniów do egzaminu ósmoklasisty
UWAGA! Nowe podstawy programowe i ramowe plany nauczania – rozporządzenia opublikowane
Rozporządzenia w sprawie podstawy programowej wychowania przedszkolnego oraz podstawy programowej kształcenia ogólnego dla szkoły podstawowej, w tym dla uczniów z niepełnosprawnością intelektualną w stopniu umiarkowanym lub znacznym oraz zmieniające rozporządzenie w sprawie ramowych planów nauczania zostały opublikowane. Przepisy wchodzą w życie od 1 września 2026, ale już teraz mają wpływ na tworzenie arkusza organizacyjnego. Sprawdzamy szczegóły!
Profil absolwenta i absolwentki szkoły ponadpodstawowej już gotowy
Instytut Badań Edukacyjnych – Państwowy Instytut Badawczy opublikował Profil absolwenta i absolwentki szkoły ponadpodstawowej. Dokument określa kluczowe kompetencje i wartości, w które szkoła ma wyposażać młodzież oraz obszary wiedzy, którą zdobędzie w czasie nauki w szkole ponadpodstawowej.
Reforma edukacji 2026 – sprawdź, jakie zmiany planuje MEN
Szereg zmian zaplanowanych w projekcieustawy o zmianie ustawy – Prawo oświatowe oraz niektórych innych ustaw ma wejść w życie od września 2026 r. Dotyczą one przede wszystkim nowych podstaw programowych w związku z tzw. reformą edukacji i profilem absolwenta, ale ciągnie za sobą również wiele innych zmian jak np. w egzaminach ósmoklasisty czy organizacji zajęć. Dlatego przygotowaliśmy zestawienie, co obejmuje projekt – jakie ustawy i regulacje ulegną zmianie, oraz jak w praktyce będzie wyglądało wdrażanie zmian zgodnie z harmonogramem przedstawionym przez MEN. Poznaj szczegóły.
Arkusz organizacyjny bez opinii kuratora oraz inne zmiany w Prawie oświatowym
Szykują się ważne zmiany w przepisach oświatowych. Opublikowany właśnie projekt zmian w ustawie – Prawo oświatowe przewiduje m.in. że arkusz organizacyjny nie będzie już podlegał opiniowaniu przez kuratora oświaty. O szczegółach tej zmiany, oraz wielu innych proponowanych rozwiązaniach, piszemy w artykule.
